Thực hiện Công văn số 2463/SVHTTDL-QLVH ngày 22/9/2026 của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hưng Yên về triển khai Đề án bảo tồn, tôn tạo di tích gắn với phát triển công nghiệp văn hóa tỉnh Hưng Yên giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2050, kèm theo Quyết định số 2598/QĐ-UBND ngày 19/8/2026 của UBND tỉnh Hưng Yên, UBND xã Việt Yên đang triển khai rà soát, đánh giá hiện trạng và đăng ký nhu cầu tu bổ, bảo tồn các di tích lịch sử, văn hóa trên địa bàn.

Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng nhằm bảo vệ các giá trị lịch sử, văn hóa, kiến trúc, nghệ thuật của hệ thống di tích; đồng thời từng bước phát huy giá trị di sản gắn với giáo dục truyền thống, phát triển du lịch và các hoạt động văn hóa, góp phần tạo động lực cho phát triển công nghiệp văn hóa của địa phương.

Rà soát toàn diện hiện trạng các di tích

Theo kế hoạch triển khai, Phòng Văn hóa - Xã hội xã chủ trì, phối hợp với các thôn và Ban Khánh tiết các di tích tổ chức rà soát toàn bộ các di tích lịch sử - văn hóa trên địa bàn.

Nội dung rà soát tập trung đánh giá cụ thể hiện trạng từng di tích, mức độ xuống cấp, nguy cơ mất an toàn, nguy cơ ảnh hưởng đến các yếu tố gốc cấu thành di tích, cảnh quan và môi trường sinh thái xung quanh.

Trên cơ sở đó, các di tích sẽ được phân loại, lập danh mục theo mức độ ưu tiên, trong đó xác định rõ những di tích cần tu sửa cấp thiết, những di tích cần được bảo quản, tu bổ, phục hồi để có kế hoạch triển khai phù hợp.

Việc rà soát không chỉ nhằm xác định nhu cầu sửa chữa trước mắt mà còn là cơ sở để xây dựng kế hoạch bảo tồn lâu dài, bảo đảm các di tích được quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị đúng quy định.

Huy động nguồn lực cho công tác bảo tồn, tôn tạo

UBND xã Việt Yên xác định công tác bảo tồn, tôn tạo di tích cần được thực hiện trên cơ sở kết hợp nguồn lực ngân sách nhà nước với các nguồn lực hợp pháp khác.

Phòng Văn hóa - Xã hội phối hợp với Phòng Kinh tế tham mưu xây dựng kế hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích; căn cứ khả năng cân đối ngân sách để đề xuất bố trí kinh phí thực hiện các nhiệm vụ cấp thiết đối với các di tích đã được xếp hạng cấp tỉnh.

Cùng với nguồn lực từ ngân sách, các thôn được yêu cầu đẩy mạnh xã hội hóa, vận động các nguồn lực hợp pháp từ Nhân dân, tổ chức, cá nhân và các nhà hảo tâm để phục vụ công tác bảo tồn, tôn tạo di tích theo đúng quy định của pháp luật.

Việc huy động nguồn lực sẽ tập trung ưu tiên cho các di tích tiêu biểu, các di tích xuống cấp nghiêm trọng, có giá trị lịch sử, văn hóa và khả năng phát huy giá trị gắn với phát triển du lịch, giáo dục truyền thống lịch sử - văn hóa tại địa phương.

Bảo tồn di tích gắn với phát huy giá trị di sản

Bảo tồn di tích không chỉ là giữ gìn những công trình, hiện vật có giá trị lịch sử mà còn là bảo vệ ký ức, truyền thống và bản sắc văn hóa của cộng đồng.

Vì vậy, cùng với việc tu bổ, sửa chữa, UBND xã Việt Yên chú trọng công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của cán bộ, công chức, viên chức, Ban Khánh tiết các di tích và Nhân dân về trách nhiệm bảo vệ di sản văn hóa.

Trung tâm Dịch vụ tổng hợp được giao đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến Luật Di sản văn hóa ngày 23/11/2024, Nghị định số 208/2025/NĐ-CP ngày 17/7/2025 của Chính phủ, Thông tư số 06/2025/TT-BVHTTDL ngày 13/5/2025 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng các văn bản hướng dẫn thi hành.

Qua đó góp phần nâng cao ý thức của cộng đồng trong việc giữ gìn cảnh quan, bảo vệ các yếu tố gốc của di tích, thực hiện đúng quy định trong quản lý, tu bổ và phát huy giá trị di sản.

Các thôn khẩn trương rà soát, đăng ký nhu cầu tu bổ

UBND xã yêu cầu các thôn tổ chức rà soát toàn bộ các di tích lịch sử - văn hóa trên địa bàn; đánh giá hiện trạng, mức độ xuống cấp và những nguy cơ có thể ảnh hưởng đến an toàn công trình, yếu tố gốc, cảnh quan và môi trường của di tích.

Đối với các di tích đã được xếp hạng, các thôn lập danh mục những di tích cần tu sửa cấp thiết, cần bảo quản, tu bổ, phục hồi theo từng mức độ ưu tiên theo biểu mẫu được hướng dẫn.

Các thôn gửi Biểu rà soát, đăng ký tu bổ di tích về Phòng Văn hóa - Xã hội trước ngày 30/9/2026 để tổng hợp, tham mưu UBND xã báo cáo cấp có thẩm quyền.

Đây là cơ sở quan trọng để địa phương tổng hợp nhu cầu, xác định thứ tự ưu tiên và từng bước xây dựng kế hoạch bảo tồn, tôn tạo di tích trong giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Chung tay gìn giữ di sản quê hương

Mỗi di tích lịch sử, văn hóa trên địa bàn xã Việt Yên đều gắn với một câu chuyện, một dấu mốc và những giá trị truyền thống được trao truyền qua nhiều thế hệ. Việc bảo vệ và phát huy giá trị di tích vì vậy không chỉ là nhiệm vụ của chính quyền mà cần sự chung tay của cả cộng đồng.

Mỗi người dân cần nâng cao ý thức giữ gìn cảnh quan, bảo vệ di tích; không tự ý tác động, sửa chữa, di chuyển hiện vật hoặc thực hiện các hoạt động làm ảnh hưởng đến yếu tố gốc của di tích; tích cực tham gia các hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị di sản tại địa phương.

Bảo tồn để gìn giữ quá khứ, phát huy để tạo giá trị cho hiện tại và tương lai. Việc triển khai Đề án bảo tồn, tôn tạo di tích gắn với phát triển công nghiệp văn hóa giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2050 sẽ góp phần từng bước xây dựng hệ thống di sản của Việt Yên được bảo vệ tốt hơn, phát huy hiệu quả hơn, trở thành nguồn lực phục vụ giáo dục truyền thống, phát triển văn hóa, du lịch và phát triển kinh tế - xã hội bền vững của địa phương.